• Welkom op ons forum. Gasten hebben beperkt toegang tot ons forum. Meld je daarom aan voor een account. Registreren kost slechts een minuutje van je tijd.

Introductie: Chemische Middelen voor Voedselpreservatie – Wat je moet weten

Doperwt

Specialist
Hallo iedereen,

Als prepper weet je hoe belangrijk het is om voorbereid te zijn op elke situatie, inclusief het langdurig bewaren van voedsel. Een van de sleutels tot het succesvol conserveren van je voorraad is het gebruik van de juiste chemische middelen. Deze stoffen helpen niet alleen om de houdbaarheid van voedsel te verlengen, maar kunnen ook de voedingswaarde, smaak en textuur behouden. In dit bericht wil ik een overzicht geven van 50 verschillende chemicaliën die worden gebruikt in de voedingsindustrie voor voedselpreservatie.

Van natuurlijke conserveermiddelen zoals zout en suiker, tot synthetische stoffen zoals natriumbenzoaat en kaliumsorbaat, deze middelen bieden een breed scala aan mogelijkheden voor wie zijn voedselvoorraad wil beschermen tegen bederf. Ook geven sommige stoffen extra voordelen, zoals het behoud van de kleur van fruit of het verbeteren van de textuur van vleesproducten.

Het is belangrijk om de eigenschappen, toepassingen en veiligheidsaspecten van deze middelen te begrijpen. Sommigen zijn beter voor specifieke doeleinden dan anderen, en sommige vereisen zorgvuldige dosering om ervoor te zorgen dat ze veilig zijn voor consumptie.

Ik nodig jullie uit om verder te lezen en te leren hoe je deze middelen kunt gebruiken om je voedselvoorraad langer houdbaar te maken. Laat ook gerust je ervaringen en tips achter! We kunnen allemaal van elkaar leren als het gaat om het effectief bewaren van voedsel voor noodsituaties.

Laten we beginnen met het verkennen van de verschillende chemische stoffen die we kunnen gebruiken voor het conserveren van voedsel!
 
Laatst bewerkt:

1. Natriumbenzoaat (E211)​

  • Gebruikt voor: Frisdranken, sauzen, gefermenteerde producten
  • Werking: Remt bacteriën, schimmels en gisten

2. Kaliumsorbaat (E202)​

  • Gebruikt voor: Kaas, wijn, gebak, fruitconserven
  • Werking: Remt de groei van gisten, schimmels en bacteriën

3. Ascorbinezuur (E300)​

  • Gebruikt voor: Vruchtensappen, groenten, vlees, gebakken producten
  • Werking: Antioxidant, behoudt kleur en versheid

4. Zout (NaCl)​

  • Gebruikt voor: Vlees, vis, kaas, groenten, fruit (augurken)
  • Werking: Onthoudt vocht, remt micro-organismen door osmose

5. Suiker​

  • Gebruikt voor: Jams, marmelade, inmaak van groenten, siropen
  • Werking: Verhindert bacteriegroei door vochtonttrekking

6. Nitrieten (E250)​

  • Gebruikt voor: Vleeswaren (bacon, ham, worst)
  • Werking: Remt Clostridium botulinum en behoudt kleur

7. Nitraten (E251)​

  • Gebruikt voor: Vleeswaren, rauwe ham
  • Werking: Beschermt tegen bacteriën en behoudt kleur

8. Calciumchloride (E509)​

  • Gebruikt voor: Groenten, fruit, kaas
  • Werking: Behoudt textuur bij inblikken of conserveren

9. Melkzuur (E270)​

  • Gebruikt voor: Gefermenteerde producten zoals zuurkool, augurken
  • Werking: Verlaagt pH en voorkomt groei van schadelijke bacteriën

10. Fosfaten (E338-E341)​

  • Gebruikt voor: Vleesproducten, zuivel, vis, vruchtensappen
  • Werking: Verbetert textuur, houdt vocht vast, verlengt houdbaarheid

11. Ethyleenoxide (EO)​

  • Gebruikt voor: Sterilisatie van specerijen en gedroogde ingrediënten
  • Werking: Doodt micro-organismen en insecten

12. Zwaveloxide (SO₂)​

  • Gebruikt voor: Gedroogd fruit, wijn, groenten
  • Werking: Antimicrobieel en antioxidant

13. Citroenzuur (E330)​

  • Gebruikt voor: Vruchtensappen, conserven, groenten
  • Werking: Verlaagt pH en behoudt kleur en versheid

14. Kaliumbicarbonaat (E501)​

  • Gebruikt voor: Bakken, in groenten
  • Werking: Maakt producten luchtiger en behoudt versheid

15. Glycerol (E422)​

  • Gebruikt voor: Zoetwaren, ijs, gebak
  • Werking: Vochtvasthoudend, voorkomt uitdrogen

16. Sorbinezuur (E200)​

  • Gebruikt voor: Bakken, fruitconserven, zuivelproducten
  • Werking: Remt de groei van gisten, schimmels en bacteriën

17. Tarwezetmeel (E1404)​

  • Gebruikt voor: Verduidelijking van bouillon, conserveren van voedsel
  • Werking: Verdikt en stabiliseert voedingsmiddelen

18. Xantaangom (E415)​

  • Gebruikt voor: Sauzen, dressings, gebak
  • Werking: Verdikkingsmiddel, stabiliseert emulsies

19. Laurinezuur (E504)​

  • Gebruikt voor: Kauwgom, conserven
  • Werking: Antimicrobieel

20. Kaliumaluminiumsulfaat (E522)​

  • Gebruikt voor: Bakpoeder, groentesappen
  • Werking: Verhoogt de houdbaarheid door bacteriegroei te remmen

21. Azijnzuur (E260)​

  • Gebruikt voor: Gefermenteerde groenten, marinades, sauzen
  • Werking: Verlaagt pH, voorkomt bacteriegroei

22. Natriumascorbaat (E301)​

  • Gebruikt voor: Vleesproducten, vruchtensappen
  • Werking: Antioxidant, voorkomt oxidatie

23. Broompolymethyleen (E219)​

  • Gebruikt voor: Alcoholische dranken, suikerproducten
  • Werking: Antimicrobieel

24. Stevia (E960)​

  • Gebruikt voor: Zoetstoffen, suikervervangers
  • Werking: Natuurlijke zoetstof zonder conserverende eigenschappen, maar als alternatief voor suiker

25. Tannines (E181)​

  • Gebruikt voor: Wijn, vruchtensappen, thee
  • Werking: Antioxidant en antimicrobieel

26. Lactic Acid Bacteria (LAB)​

  • Gebruikt voor: Gefermenteerde producten zoals yoghurt, kimchi
  • Werking: Verlaagt pH door melkzuurproductie, verbetert houdbaarheid

27. Methylparabeen (E218)​

  • Gebruikt voor: Vleeswaren, sauzen, conserven
  • Werking: Remt de groei van schimmels en bacteriën

28. Propyleenglycol (E1520)​

  • Gebruikt voor: Sauzen, snoep, margarine
  • Werking: Vochtinbrengend, voorkomt uitdrogen

29. Diacetyl (E1514)​

  • Gebruikt voor: Popcorn, melkproducten
  • Werking: Voeg toe voor smaak- en geurverbetering

30. Vanilline (E1510)​

  • Gebruikt voor: Zoetwaren, gebak, dranken
  • Werking: Smaakversterker

31. Bismarckbruin (E155)​

  • Gebruikt voor: Vleeswaren, gebak
  • Werking: Kleurstof

32. Citroenzuur (E 330)​

  • Gebruikt voor: Frisdranken, gelei, conserven
  • Werking: Verhoogt zuurheid, stabiliseert voedingsmiddelen

33. Kaliumdiwaterstoffosfaat (E340)​

  • Gebruikt voor: Zuivelproducten, vruchtensappen
  • Werking: pH-stabilisator, verbetert textuur

34. Tarwegluten (E1400)​

  • Gebruikt voor: Bakken
  • Werking: Verbetering van de textuur, houdbaarheid

35. Salpeterzuur (E927)​

  • Gebruikt voor: Vleesproducten
  • Werking: Bescherming tegen bacteriën, textuurverbetering

36. Natriumlactaat (E325)​

  • Gebruikt voor: Vleesproducten
  • Werking: Verlaagt pH, voorkomt bacteriegroei

37. Betaïne (E616)​

  • Gebruikt voor: Zuivelproducten, vlees
  • Werking: Verhoogt houdbaarheid door antimicrobiële werking

38. Natriumbicarbonaat (E500)​

  • Gebruikt voor: Bakken, fruitconserven
  • Werking: Maakt de textuur luchtiger, neutraliseert zuren

39. L-cysteïne (E920)​

  • Gebruikt voor: Bakken, brood
  • Werking: Verbetert deegontwikkeling en broodstructuur

40. Loonzuur (E270)​

  • Gebruikt voor: Gefermenteerde producten
  • Werking: Fermentatie, antimicrobiële werking

41. Aluin (E522)​

  • Gebruikt voor: Groente- en fruitconservering
  • Werking: Houdt textuur van groenten intact bij inblikken

42. Sorbitol (E420)​

  • Gebruikt voor: Zoetwaren, gebak
  • Werking: Vochtinbrengend, voorkomt uitdrogen

43. Glycerine (E422)​

  • Gebruikt voor: Zoetwaren, ijs, gebak
  • Werking: Vochtvasthoudend, verbetert textuur

44. Laurylsulfaat (E920)​

  • Gebruikt voor: Kauwgom
  • Werking: Behoudt elasticiteit

45. Ethanol (E1510)​

  • Gebruikt voor: Wijn, bepaalde siropen
  • Werking: Antiseptisch, helpt bij het bewaren

46. Calciumpropionaat (E282)​

  • Gebruikt voor: Brood, gebak
  • Werking: Remt schimmelgroei

47. Tanninezuur​

  • Gebruikt voor: Wijn, thee, fruit
  • Werking: Antioxidant, helpt bij het bewaren

48. Acetylsalicylzuur (Aspirine)​

  • Gebruikt voor: Voedingsmiddelen voor lange bewaring
  • Werking: Vertraagt het bederf

49. Kaliumsorbaat (E 202)​

  • Gebruikt voor: Conserven, gefermenteerde producten
  • Werking: Antimicrobiële werking

50. Propionzuur (E280)​

  • Gebruikt voor: Gebak, brood
  • Werking: Schimmelremmend, voorkomt bederf

Deze stoffen worden zorgvuldig gecontroleerd en goedgekeurd voor gebruik in voedsel om ervoor te zorgen dat ze veilig zijn voor consumptie. Ze spelen een cruciale rol bij het verlengen van de houdbaarheid van voedselproducten.
 
Wauw wat een lijst. (Zou mij een dag gekost hebben omdat neer te pennen)
Nr.17 tarwezetmeel. Maar ik zie geen maïszetmeel staan de zogenaamde maïzena.
Heeft een andere werking dan die van tarwe.
 
Ik maak heel veel gebruik van ChatGPT om te leren :thumbup: Duurt soms wat langer dan ik wil maar het werkt wel. Als je veel goede informatie er in stopt komt er ook iets moois uit. Je moet wel dingen zelf aanpassen omdat het er soms verkeerd uitkomt.

Ik vind dit wel een heel leuk onderwerp omdat ik met cannen bezig wil en in de oorsprong zocht ik naar verkleuring van vlees. Mijn doel is dan ook om een beetje met chemische elementen te werken voor preppen. Je kunt heel veel informatie krijgen zodat het cannen en bewaren beter kan lukken.
 

1. Natriumbenzoaat (E211)​

  • Gebruikt voor: Frisdranken, sauzen, gefermenteerde producten
  • Werking: Remt bacteriën, schimmels en gisten

2. Kaliumsorbaat (E202)​

  • Gebruikt voor: Kaas, wijn, gebak, fruitconserven
  • Werking: Remt de groei van gisten, schimmels en bacteriën

3. Ascorbinezuur (E300)​

  • Gebruikt voor: Vruchtensappen, groenten, vlees, gebakken producten
  • Werking: Antioxidant, behoudt kleur en versheid

4. Zout (NaCl)​

  • Gebruikt voor: Vlees, vis, kaas, groenten, fruit (augurken)
  • Werking: Onthoudt vocht, remt micro-organismen door osmose

5. Suiker​

  • Gebruikt voor: Jams, marmelade, inmaak van groenten, siropen
  • Werking: Verhindert bacteriegroei door vochtonttrekking

6. Nitrieten (E250)​

  • Gebruikt voor: Vleeswaren (bacon, ham, worst)
  • Werking: Remt Clostridium botulinum en behoudt kleur

7. Nitraten (E251)​

  • Gebruikt voor: Vleeswaren, rauwe ham
  • Werking: Beschermt tegen bacteriën en behoudt kleur

8. Calciumchloride (E509)​

  • Gebruikt voor: Groenten, fruit, kaas
  • Werking: Behoudt textuur bij inblikken of conserveren

9. Melkzuur (E270)​

  • Gebruikt voor: Gefermenteerde producten zoals zuurkool, augurken
  • Werking: Verlaagt pH en voorkomt groei van schadelijke bacteriën

10. Fosfaten (E338-E341)​

  • Gebruikt voor: Vleesproducten, zuivel, vis, vruchtensappen
  • Werking: Verbetert textuur, houdt vocht vast, verlengt houdbaarheid

11. Ethyleenoxide (EO)​

  • Gebruikt voor: Sterilisatie van specerijen en gedroogde ingrediënten
  • Werking: Doodt micro-organismen en insecten

12. Zwaveloxide (SO₂)​

  • Gebruikt voor: Gedroogd fruit, wijn, groenten
  • Werking: Antimicrobieel en antioxidant

13. Citroenzuur (E330)​

  • Gebruikt voor: Vruchtensappen, conserven, groenten
  • Werking: Verlaagt pH en behoudt kleur en versheid

14. Kaliumbicarbonaat (E501)​

  • Gebruikt voor: Bakken, in groenten
  • Werking: Maakt producten luchtiger en behoudt versheid

15. Glycerol (E422)​

  • Gebruikt voor: Zoetwaren, ijs, gebak
  • Werking: Vochtvasthoudend, voorkomt uitdrogen

16. Sorbinezuur (E200)​

  • Gebruikt voor: Bakken, fruitconserven, zuivelproducten
  • Werking: Remt de groei van gisten, schimmels en bacteriën

17. Tarwezetmeel (E1404)​

  • Gebruikt voor: Verduidelijking van bouillon, conserveren van voedsel
  • Werking: Verdikt en stabiliseert voedingsmiddelen

18. Xantaangom (E415)​

  • Gebruikt voor: Sauzen, dressings, gebak
  • Werking: Verdikkingsmiddel, stabiliseert emulsies

19. Laurinezuur (E504)​

  • Gebruikt voor: Kauwgom, conserven
  • Werking: Antimicrobieel

20. Kaliumaluminiumsulfaat (E522)​

  • Gebruikt voor: Bakpoeder, groentesappen
  • Werking: Verhoogt de houdbaarheid door bacteriegroei te remmen

21. Azijnzuur (E260)​

  • Gebruikt voor: Gefermenteerde groenten, marinades, sauzen
  • Werking: Verlaagt pH, voorkomt bacteriegroei

22. Natriumascorbaat (E301)​

  • Gebruikt voor: Vleesproducten, vruchtensappen
  • Werking: Antioxidant, voorkomt oxidatie

23. Broompolymethyleen (E219)​

  • Gebruikt voor: Alcoholische dranken, suikerproducten
  • Werking: Antimicrobieel

24. Stevia (E960)​

  • Gebruikt voor: Zoetstoffen, suikervervangers
  • Werking: Natuurlijke zoetstof zonder conserverende eigenschappen, maar als alternatief voor suiker

25. Tannines (E181)​

  • Gebruikt voor: Wijn, vruchtensappen, thee
  • Werking: Antioxidant en antimicrobieel

26. Lactic Acid Bacteria (LAB)​

  • Gebruikt voor: Gefermenteerde producten zoals yoghurt, kimchi
  • Werking: Verlaagt pH door melkzuurproductie, verbetert houdbaarheid

27. Methylparabeen (E218)​

  • Gebruikt voor: Vleeswaren, sauzen, conserven
  • Werking: Remt de groei van schimmels en bacteriën

28. Propyleenglycol (E1520)​

  • Gebruikt voor: Sauzen, snoep, margarine
  • Werking: Vochtinbrengend, voorkomt uitdrogen

29. Diacetyl (E1514)​

  • Gebruikt voor: Popcorn, melkproducten
  • Werking: Voeg toe voor smaak- en geurverbetering

30. Vanilline (E1510)​

  • Gebruikt voor: Zoetwaren, gebak, dranken
  • Werking: Smaakversterker

31. Bismarckbruin (E155)​

  • Gebruikt voor: Vleeswaren, gebak
  • Werking: Kleurstof

32. Citroenzuur (E 330)​

  • Gebruikt voor: Frisdranken, gelei, conserven
  • Werking: Verhoogt zuurheid, stabiliseert voedingsmiddelen

33. Kaliumdiwaterstoffosfaat (E340)​

  • Gebruikt voor: Zuivelproducten, vruchtensappen
  • Werking: pH-stabilisator, verbetert textuur

34. Tarwegluten (E1400)​

  • Gebruikt voor: Bakken
  • Werking: Verbetering van de textuur, houdbaarheid

35. Salpeterzuur (E927)​

  • Gebruikt voor: Vleesproducten
  • Werking: Bescherming tegen bacteriën, textuurverbetering

36. Natriumlactaat (E325)​

  • Gebruikt voor: Vleesproducten
  • Werking: Verlaagt pH, voorkomt bacteriegroei

37. Betaïne (E616)​

  • Gebruikt voor: Zuivelproducten, vlees
  • Werking: Verhoogt houdbaarheid door antimicrobiële werking

38. Natriumbicarbonaat (E500)​

  • Gebruikt voor: Bakken, fruitconserven
  • Werking: Maakt de textuur luchtiger, neutraliseert zuren

39. L-cysteïne (E920)​

  • Gebruikt voor: Bakken, brood
  • Werking: Verbetert deegontwikkeling en broodstructuur

40. Loonzuur (E270)​

  • Gebruikt voor: Gefermenteerde producten
  • Werking: Fermentatie, antimicrobiële werking

41. Aluin (E522)​

  • Gebruikt voor: Groente- en fruitconservering
  • Werking: Houdt textuur van groenten intact bij inblikken

42. Sorbitol (E420)​

  • Gebruikt voor: Zoetwaren, gebak
  • Werking: Vochtinbrengend, voorkomt uitdrogen

43. Glycerine (E422)​

  • Gebruikt voor: Zoetwaren, ijs, gebak
  • Werking: Vochtvasthoudend, verbetert textuur

44. Laurylsulfaat (E920)​

  • Gebruikt voor: Kauwgom
  • Werking: Behoudt elasticiteit

45. Ethanol (E1510)​

  • Gebruikt voor: Wijn, bepaalde siropen
  • Werking: Antiseptisch, helpt bij het bewaren

46. Calciumpropionaat (E282)​

  • Gebruikt voor: Brood, gebak
  • Werking: Remt schimmelgroei

47. Tanninezuur​

  • Gebruikt voor: Wijn, thee, fruit
  • Werking: Antioxidant, helpt bij het bewaren

48. Acetylsalicylzuur (Aspirine)​

  • Gebruikt voor: Voedingsmiddelen voor lange bewaring
  • Werking: Vertraagt het bederf

49. Kaliumsorbaat (E 202)​

  • Gebruikt voor: Conserven, gefermenteerde producten
  • Werking: Antimicrobiële werking

50. Propionzuur (E280)​

  • Gebruikt voor: Gebak, brood
  • Werking: Schimmelremmend, voorkomt bederf

Deze stoffen worden zorgvuldig gecontroleerd en goedgekeurd voor gebruik in voedsel om ervoor te zorgen dat ze veilig zijn voor consumptie. Ze spelen een cruciale rol bij het verlengen van de houdbaarheid van voedselproducten.

Waar kan deze stoffen als particulier kopen/bestellen? Ik ben niet erg thuis in de chemie.
Een ander punt is, dat ik vermoed dat het ingeval van SHTF de levering van deze stoffen al snel heel moeilijk zal worden, dus een voorraadje aanhouden is gewenst, voordat het spaak loopt.
 
Vrij oud topic, dat realiseer ik me, maar ik wil toch reageren.

Mensen op dit forum delen zeer waardevolle kennis met elkaar, en daar ben ik dankbaar voor.
Ik hoop ook dat mijn input gewaardeerd wordt en niet wordt gezien als het afkraken van de hierboven beschreven lijst.

Wat een prepper in huis moet hebben voor het conserveren van voedsel:
Natuurazijn en schoonmaakazijn: Voor ph verlaging bij wecken, schoonmaken, ontkalken en fermentatie.
Dunne bleek: Voor desinfectie van materialen en oppervlakken (niet voor voedsel wel voor water houdbaarheid)).
Vitamine C (ascorbinezuur): Werkt als antioxidant en helpt verkleuring van fruit en sommige vleessoorten te voorkomen.
Citroen: Bron van zuur, maar minder betrouwbaar omdat citrus in Nederland slecht groeit.
CaCl₂ (calciumchloride food grade!): Wordt gebruikt om groente stevig te houden bij inmaken (bijv. augurken).
Niet nodig voor wecken of cannen.
CaCi2(non food grade): droog kamer
Zout: drogen

Apparatuur:
Een goede pressure canner voor hoge druk wecken (cannen) en/of een weckpan voor water‑bath wecken.
Bij “grootmoeders wecken” wordt vaak een zuur toegevoegd om de pH omlaag te brengen.
Een lepel azijn werkt prima, eventueel met wat suiker voor de smaak.

Over pectine en vitamine C
Pectine komt van nature voor in fruit en speelt een rol bij het afbreken van celwanden tijdens koken en fermentatie.
De pectine die in speeksel voorkomt is biologisch actief maar niet bruikbaar als geleermiddel wel voor afbraak van celwanden in vruchten.(bv wijn)
Vitamine C (absorbine zuur)helpt tegen verkleuring, maar is geen conserveringsmiddel.

Vlees conserveren:
Vlees wecken door het “zuur genoeg” te maken is niet veilig.
Een lage pH maakt vlees zuur, maar schakelt botulisme niet uit.
Veilig vlees conserveren doe je met een pressure canner, niet met zuur.

Cannen (hoge druk wecken):
Cannen is veiliger dan water bath wecken voor laagzuur voedsel.
Een pressure canner werkt op 116–121°C, wat voldoende is om alle bacteriën en sporen te doden.
Bij deze methode hoef je geen rekening te houden met de zuurgraad.

Zuren in een dystopische situatie:
Vitamine C kun je bv halen uit ananaskers (Physalis), deze plant groeit goed in Nederland, druif oa
Citrus (sinaasappel, citroen) groeit hier slecht, daarom is keukenazijn een betere keuze voor ph verlaging.

Azijn (ook zuur) kun je zelf maken door wijn of cider open te laten staan; azijnzuurbacteriën doen de rest.
Dit gebeurt ook vaak bij wijn als de eerste gisting te lang open heeft gestaan.
Veel pakken sap in de NL supers hebben al de wijnsteek bacterie, die opzettelijk is toegevoegd door de fabrikanten.
Je zou er toch eens opkomen om er wijn van te gaan maken....

Druiven groeien goed in Nederland en zijn uitstekende verzuurders.
Daarnaast leveren ze ethanol(wijn maken), wat je eruit kunt distilleren voor andere toepassingen.
Let wel: destilleren van alcoholen is verboden in Nederland.
Het bezit van een ketel boven de 900cc is zelfs wettelijk ongewenst

Zouten:
Van alle zouten is keukenzout het belangrijkste voor preppen:

Drogen
Pekelen
Vochtonttrekking
Bescherming tegen vliegen en bacteriën
Een droogkamer is luxe, maar een speklapje aan een spijker tegen de schutting in de zon werkt ook of in het zout.

Nitrieten, benzoaten en sorbaten zijn niet nodig voor preppen.
Nitrietzout is alleen voor slagersproducten zoals ham en bacon om de kleur mooi rood te houden, vlees oxideert en wordt paarsig.
Als je paars vlees ziet heb je een eerlijke slager!

Zetmeel als verdikker
Bijna alles met zetmeel kan gebruikt worden als verdikker in soepen, sauzen en bouillons:

Aardappel
Mais
Tarwe
Rijst
Bonen
Let wel op de dikte voordat je gaat wecken of cannen.
Als je lepel rechtop blijft staan, is de saus TE dik --> warmte dringt niet goed door --> botulisme‑risico.
Kook je product derhalve dan ook niet te ver in!

Melkzuur maken:
Melkzuur ontstaat door fermentatie, niet door azijn.
Azijn bij melk --> melk schift, maar dit is geen melkzuurfermentatie.
Echte melkzuurfermentatie: rauwe melk 24–48 uur op kamertemperatuur laten staan, of gepasteuriseerde melk met karnemelk of yoghurt als starter.
Dit levert:

Karnemelk
Yoghurt
Labneh
Kaas

Samenvatting
Om bederf tegen te gaan gebruik je:
Een verzuurder (azijn, citroenzuur) of verhitting (wecken, voorkeur is cannen)
Voor laagzuur voedsel is cannen de veilige keuze.
Al die "toevoegingen" zijn meer voor industrieel gebruik en overbodig voor huishoudelijk gebruik.
"Wij" kunnen nog terug naar grootmoeders tijd, de industrie let op de tijd, dus geld.
 
Terug
Bovenaan